Categorie archief: DHARMA

Geconditioneerde geest


Alles heeft een oorzaak. Niets bestaat op zichzelf. Maar alles is ook weer gevolg van oorzaken die pas konden rijpen toen de condities ervoor aanwezig waren.Zo is dus alles geconditioneerd en bestaat niets werkelijk onafhankelijkl,De interdependentie van alle fenomen en het zelf volgen logischerwijs hieruit, Alle verschijnselen en ook ons ego zijn leeg aan inherent bestaan. Zij kunnen niet onafhankelijk van oorzaken en condities bestaan. Toch verabsoluteren we vaak onze angsten en onze vrees, alsof ze werkelijk enige op zich zelf staande verschijnselen zijn. Nee zegt de Boeddha , ze zijn leeg als de verschijning van de maan op het oppervlak van een nachtelijk meer. Zo ontberen je emoties alle realiteit. Zij bestaan slechts relatief. afhankelijk als ze zijn van oorzaken en condities. De Wijze doorziet dit spel van een geconditioneerde geest. Hij gaat heen met een hart vol mededogen………OM AH HUM SVAHA

The Tathāgata’s Qualities



Editor’s Note: In this excerpt from their new book Buddhism: One Teacher, Many Traditions, the Dalai Lama and Thubten Chodron explore the qualities of the Tathāgata. The Encyclopedia Britannica defines Tathāgata as “one of the titles of a buddha and the one most frequently employed by the historical Buddha, Siddhartha Gautama, when referring to himself. The exact meaning of the word is uncertain; Buddhist commentaries present as many as eight explanations. The most generally adopted interpretation is ‘one who has thus (tatha) gone (gata)’ or ‘one who has thus (tatha) arrived (agata),’ implying that the historical Buddha was only one of many who have in the past and will in the future experience enlightenment and teach others how to achieve it. In later Mahayana Buddhism, Tathagata came to convey the essential buddha nature hidden in everyone.”

Learning about the qualities of the Three Jewels and especially of the Buddha increases our confidence in his ability to guide us from the dangers of saṃsāra. Both the Pāli and the Sanskrit traditions extensively praise the Tathāgata’s qualities by expressing his four types of fearlessness, ten powers, and eighteen unshared qualities.
    Candrakīrti quotes (Madhyamakāvatāra 6.210cd) a passage, also found in the Pāli canon (MN 12:22–26), describing the four kinds of self-confidence or fearlessness of the Tathāgata that enable him to “roar his lion’s roar in the assemblies.” The Buddha sees no ground on which any recluse, brahman, god, or anyone else could accuse him of (1) claiming to be fully awakened although he is not fully awakened to certain things, (2) claiming to have destroyed pollutants (āsava, āśrava) that he has not destroyed, (3) calling things obstructions that are not obstructions, and (4) teaching a Dharma that does not lead someone who practices it to complete destruction of duḥkha. These four enable the Tathāgata to teach the Dhamma with perfect self-confidence free from all self-doubt because he is fully awakened regarding all aspects, has destroyed all pollutants, correctly identifies obstructions on the path, and gives teachings that lead those who practice them to nirvāṇa.
    The ten powers are a set of exceptional knowledges exclusive to the Tathāgata. They enable him to do a Buddha’s unique activities, establish his doctrine in the world, skillfully teach sentient beings, and lead them to awakening. Spoken of in both the Pāli (MN 12) and Sanskrit sūtras (Daśabhūmika Sūtra), these ten are exalted wisdoms that have abandoned all obscurations and know the infinite objects of knowledge. Unless otherwise noted, the explanations below are shared by both traditions.

With direct, unmistaken perception the Tathāgata knows the tenable and the untenable, the relations between actions and their results as well as the implications of actions done by āryas and ordinary beings.
Only the Tathāgata fully and accurately knows the intricacies of past, present, and future karma and their results, including subtle causes leading to a particular experience in the beginningless lives of each sentient being.
The Tathāgata knows the various destinations of ordinary beings—the saṃsāric realms—and the paths leading to rebirth there. He also knows the destination of the āryas of the three vehicles—nirvāṇa—and the paths leading to that.
He fully understands the world and the various elements (dhātu) that compose it—the eighteen constituents (dhātu), six elements, external and internal sources (āyatana), twelve links (nidāna) of dependent arising, twenty-two faculties (indriya),  and so on—with wisdom seeing them as impermanent, conditioned, and dependent processes.
He knows the different inclinations of beings (adhimutti, adhimokṣa)—their spiritual aims and the vehicles they are attracted to. This enables him to teach them the Dharma according to their individual faculties, abilities, and aspirations.
He knows the strength of each being’s faculties (indriya) of faith (saddhā, śraddhā), effort (viriya, vīrya), mindfulness (sati, smṛti), concentration (samādhi), and wisdom (paññā, prajñā) and teaches each being accordingly.
Because the Buddha has mastered the jhānas, the eight meditative liberations (vimokkha, vimokṣa),  and the nine meditative absorptions (samāpatti), he knows the defilements, cleansing, and emergence (Pāli: sankilesa, vodāna, vuṭṭhāna) regarding them. Defilements are impediments hindering a meditator from entering a meditative absorption or, having entered, make it deteriorate. Cleansing is the method for removing the impediment. Emergence is the way to come out of a state of meditative absorption after having entered it. He is able to guide others to attain these meditative states without their becoming attached to the bliss of concentration and urge them to continue practicing the path to nirvāṇa.
The Tathāgata recollects in detail his manifold past lives with their aspects and particulars. This and the next power are the last two of the five superknowledges (abhiññā, abhijñā). Thus he knows his previous relationships with each sentient being and what types of relationship would be most beneficial to have with them now and in the future.
With the divine eye, he sees beings dying and being born according to their karma. Knowing this, he does whatever is most beneficial to guide each being on the path to awakening.
Realizing with direct knowledge, the Tathāgata here and now enters upon and abides in the unpolluted deliverance of mind (cetovimutti, cittavimukti) and deliverance by wisdom (paññāvimutti, prajñāvimukti) and knows that all defilements have been eradicated. He also knows the level of realization and attainment of each being of the three vehicles. The last three powers are the three higher knowledges that the Buddha gained while meditating during the night prior to his awakening.
    Both the Pāli tradition (in later commentaries) and the Sanskrit tradition (in the Prajñāpāramitā sūtras) describe eighteen qualities of a buddha not shared by other arhats (aṭṭhārasāveṇikabuddhadhammā, aṣṭādaśāveṇikabuddhadharma):

Six unshared behaviors

Due to mindfulness and conscientiousness, a buddha has no mistaken physical actions, whether he is walking, standing, sitting, or lying down. He acts in accordance with what he says, and his speech satisfies what each sentient being who is listening needs to understand in that moment.
Always speaking appropriately, truthfully, and kindly, he is free from mistaken speech and idle chatter. A buddha does not dispute with the world, nor does he complain about what others have done.
He is free from any kind of forgetfulness interfering with the jhānas and exalted wisdom, or with viewing all sentient beings and teaching them appropriately.
His mind always abides in meditative equipoise on emptiness, and simultaneously he teaches sentient beings the Dharma.
He does not perceive any discordant appearances of inherent existence and thus recognizes all phenomena as sharing the one taste of emptiness. He also does not treat sentient beings with bias.
He abides in perfect equanimity, knowing the individual characteristics of each phenomenon.
Six unshared realizations

Due to his all-encompassing love and compassion, a buddha never experiences any decline of his aspiration and intention to benefit all sentient beings and to increase their virtuous qualities.
He never loses joyous effort to lead others to awakening. A buddha experiences no physical, verbal, or mental fatigue and continuously cares for the welfare of sentient beings without getting tired, lazy, or despondent.
A buddha’s mindfulness effortlessly remains constant and uninterrupted. He is mindful also of the situations each sentient being encounters in the past, present, and future and the methods to subdue and help them.
He continuously remains in samādhi free from all obscurations and focused on the ultimate reality.
His wisdom is inexhaustible and never declines. He perfectly knows the 84,000 Dharma teachings and the doctrines of the three vehicles, as well as how and when to express them to sentient beings.
It is impossible for him to lose the state of full awakening free from all obscurations. He knows the mind to be naturally luminous, and he lacks any dualistic appearance or grasping at duality.
Three unshared awakening activities

Imbued with exalted wisdom, a buddha’s physical actions are always done for the benefit of others. He emanates many bodies that appear wherever sentient beings have the karma to be led on the path to awakening. Whatever a buddha does has a positive effect on sentient beings, subduing their minds.
Knowing the dispositions and interests of each sentient being, he teaches the Dharma in a manner appropriate for that person. His speech flows smoothly, is accurate and lovely to listen to. It does not deceive or lead others astray but is clear, knowledgeable, and kind.
Filled with undeclining love and compassion, his mind encompasses all beings with the intention to do only what is of the highest benefit. He is effortlessly and continuously cognizant of all phenomena.
Three unshared exalted wisdoms
A buddha’s exalted wisdom knows everything in the three times—(1) past, (2) present, and (3) future—without any obscuration or error. His knowledge of the future does not mean that things are predetermined. Rather, a buddha knows that if a sentient being does a particular action, this particular result will follow, and if another course of action is taken, a different result will come. He knows all buddhafields and realms of sentient beings as well as all the beings and their activities there.

Reading such passages from the sūtras gives us an idea of a buddha’s exceptional qualities. Contemplating them brings joy and expands our mental horizons. These passages also give us an idea of the qualities we will attain if we practice the Dharma as the Buddha instructed.
    While the descriptions of the four fearlessnesses and ten powers in the Pāli and Sanskrit traditions do not differ considerably, the Sanskrit tradition emphasizes how these abilities benefit sentient beings.




Lig, wanneer de droomstaat daagt, niet als een lijk in onwetendheid terneer.
Betreedt de natuurlijke sfeer van de onwankelbare aandacht.
Herken je dromen en zet illusie om in lichtgevendheid.

Beoefening van droomyoga vindt plaats in sommige tradities binnen het Tibetaans boeddhisme of Vajrayana boeddhisme. In de visie die ten grondslag ligt aan droomyoga, wordt een parallel getrokken tussen het proces van slapen en dromen enerzijds en de verschillende stadia van het stervensproces anderzijds.
Volgens het Tibetaans dodenboek (of Bardo Thodrol) lossen tijdens het stervensproces de vijf elementen waaruit het lichaam is samengesteld zich in elkaar op. Wanneer het laatste element, ruimte, zich heeft opgelost, gaat ons gebruikelijke bewustzijn dat gekoppeld is aan het materiele lichaam, op in wat wordt genoemd het ‘heldere licht’. Dit heldere licht wordt door de Dalai Lama omschreven als een niet-conceptuele staat van zijn, waarin er geen sprake meer is van een ervaren van het zelf. Voor mensen die geen of weinig meditatie beoefening hebben gedaan, duurt de staat van het heldere licht niet langer dan een ‘klik met de vingers’. Voor ervaren mediteerders kan het zo lang duren als ‘het eten van een maaltijd’. Deze fase in het stervensproces wordt vergeleken met het eerste slaapstadium direct na het inslapen.
En net zoals dit heldere licht slechts met grote moeite door de stervende kan worden herkend, is ook de slaper zich vrijwel nooit bewust van deze staat. Het Tibetaans dodenboek over sterven In het volgende stadium van het stervensproces doen zich, zo stelt het Tibetaans dodenboek visioenachtige beelden voor van verschillende boeddhavormen. Dit kan gepaard gaan met waarneming van zeer intensieve kleuren. Dit stadium wordt vergeleken met de droomstaat. En ook in deze fase geldt weer dat het voor de meeste mensen moeilijk is om het als zodanig te herkennen, om te weten dat ze dromen en dat de droombeelden voortkomen uit hun eigen geest.
Maar wanneer we in staat zijn om tijdens onze dromen droombeelden te herkennen als projecties van onze eigen geest is de kans groter dat we dat ook kunnen gedurende de periode die op ons sterven volgt. Deze helderheid van geest tijdens het dromen, wordt tegenwoordig in Europa en de Verenigde Staten lucide dromen genoemd. Binnen het Vajrayana boeddhisme zijn er beoefeningen die vertrouwd maken met de verschillende fasen van het stervensproces. Daarnaast kan er droomyoga worden beoefend. Juist tijdens het dromen is het mogelijk om de subtiele energie-geest te oefenen. Droomyoga is een uitstekende methode om vaste conditioneringen te doorbreken.
De concrete beoefening van droomyoga vindt plaats voor het slapengaan. Binnen de verschillende tradities van het Tibetaans boeddhisme zijn er verschillende meditatie-oefeningen om de heldere droomstaat op te wekken. De beoefeningen bestaan vaak uit visualisatie, soms in combinatie met ademhalingsoefeningen. Tijdens de droom kan iemand helpen door de dromer in het oor te fluisteren ‘Je bent nu aan het dromen’. Ook overdag kan droomyoga worden beoefend. De beoefenaar traint zich dan om alle verschijnselen als een droom te zien. Wanneer hij dat consequent doet, is de kans groter dat zijn zijn dromen zich als minder substantieel voordoen.

Dharma houden


Laat je nooit verleiden om je keuze voor dharma te moeten verdedigen.
Volg je hart met wijsheid.
Je Pad is een innerlijk Pad dat je koestert omdat het bevrijding brengt.
Mensen hebben graag duidelijkheid en willen je in hokjes stoppen.
Alleen oprechte belangstelling in wat je bezielt is waardevol.
Dan is er communicatie van hart tot hart.
Plak nooit het label boeddhist op jezelf ,
dit leidt tot verwarring en onwetendheid.
Boeddhadharma is wat jij ervan realiseert.
In je daden zullen mensen zich een beeld van je vormen.
Bewaar wat kostbaar in je hart.
Laat liefdevolle vriendelijkheid je leiden in het leven.




Zolang je je emoties je handelen laat bepalen blijft het negatief karma toenemen.
Alle handelingen , positief en negatief komen voort uit het denken.


Als je je denken niet zuivert en temt blijf je in de kringloop van onvoldaanheid en lijden.

De Lotusbloem


De lotusbloem is zeer symbolisch geweest voor het Oosten , omdat het Oosten zegt dat je in de wereld moet leven , maar er onberoerd door moet blijven. Je moet in de wereld zijn , maar de wereld moet niet in jou zijn. Je moet door de wereld gaan zonder dat je enige indruk , enige schram met je meedraagt .
Als je tegen de tijd dat je sterft kunt zeggen dat je bewustzijn zo puur en zo onschuldig is als toen je geboren werd , dan heb je een religieus leven geleid , een spiritueel leven.
Daarom is de lotusbloem een symbool geworden. van een spirituele manier van leven. Onaangeroerd door het water groeit zij uit de modder in het water , en toch blijft zij onaangeroerd. En zij is een symbool van transformatie. Modder wordt getransformeerd tot de mooiste en meest geurende bloem die deze aarde kent. Gautama Boeddha was zo verliefd op de lotus dat hij zijn paradijs het Lotus Paradijs noemde.


Lotus offer in Bodhgaya. jampa 2011

Boeddhistische moraal


Als je je gedraagt volgens de Boeddhistische moraal :
De kern van de Boeddhistische religie is het beëindigen van het lijden. Ergens waar men lijden beëindigt is ook de plaats waar Boeddhistische religie aanwezig is.
Je kunt overal Boeddhist zijn; in een huis, in een grot, in het bos, of in de bergen. Er hoeft geen mooie Boeddhistische tempel te zijn. Er hoeft geen monnik of novice te zijn.
Ook als gewone mensen zich gedragen volgens de leer van het Boeddhisme, dan is dat ook religie omdat dat de kern van de religie is. Het beëindigen van lijden.
Daarom als je de religie van het Boeddhisme wilt ondersteunen dan moet je dat doen door het beëindigen van lijden.

Boeddhisten en geweld



Door Jelle Seidel – Boeddhistisch Dagblad

Dit artikel is eerder verschenen op de website van de Stichting Vrienden van het Boeddhistme.
Zijn boeddhisten per definitie pacifisten? Af en toe kom je een uitspraak tegen als de volgende:

‘Ik heb een grote behoefte aan ultieme geweldloosheid. Niet een beetje, maar zoals de Dalai Lama zegt totaal. We moeten er niet mee sjoemelen. In Birma martelen soldaten boeddhistische monniken. Voor sommigen is dat verwarrend, die soldaten zijn toch ook boeddhisten. Maar dat is niet waar, ze liegen. Boeddhisten volgen geen opleiding in het moorden of niet vermoord worden. Nog nooit zijn in naam van de Boeddha soldaten een land binnengevallen.’
Hans de Booij in Boeddhistisch Dagblad, 29 juni 2012

Ik heb over zulke opvattingen mijn bedenkingen gehad sinds Brian Victoria eind jaren negentig onthulde hoe verstrengeld de Japanse zenbeoefening was met de Japanse oorlogvoering in de twintigste eeuw. Hier volgt een pleidooi voor meer realisme en voor minder utopisme: erken de feiten en construeer geen zuivere leer.

Buddhist Warfare – Michael K. Jerryson & Mark Juergensmeyer

Historisch is er een aantal ‘boeddhismes’ met een enorme diversiteit aan beginselen, praktijken en volgelingen. Om die te begrijpen als het gaat om gebruik van geweld moet je hun relaties met de staatsmacht in hun omgeving bestuderen. Wat ook nuttig is, is goed kijken naar de houding van de Boeddha zelf, en wat hij onderwees. Hij was geen pacifist, maar leerde mensen zelfonderzoek. Dat maakt nederig.

‘Geweld vind je in alle religieuze tradities; daar vormt het boeddhisme geen uitzondering op. (…) Diverse boeddhistisch tradities kennen een lange geschiedenis van geweld,’ schrijft Michael Jerryson in de inleiding van Buddhist Warfare (2010). Hij wil bovenal de misvatting bestrijden dat boeddhisme alleen maar vredelievend is. Achterin het boek staat zelfs een lijstje met boeddhistische oorlogen, van de jaren 402-517 (boeddhistisch geïnspireerde revoltes in China) tot 2002-2010 (boeddhistische soldaten in Thailand werken undercover als volledig gewijde monniken).

‘Boeddhistische’ oorlogen zijn er op uiteenlopende plaatsen gevoerd: Tibet, Mongolië, Japan, China, Sri Lanka, Thailand, en om allerlei redenen. Er zijn specifiek religieuze oorlogen. De boeddhistische gemeenschap moet bijvoorbeeld worden verdedigd tegen aanhangers van andere religies. Tradities vechten hun ideologische geschillen uit. Ketters worden bestreden.

En er zijn burgeroorlogen en andere oorlogen. Boeddhistische leiders verlenen legitimiteit aan staatsoptreden tegen rebellen. Boeddhistische organisaties leveren actieve ideologische en praktische bijdragen aan oorlogvoering door hun almachtige staten. Vaak gaat het om monniken die vechten als soldaten. In door burgeroorlog gevaarlijke gebieden worden kloosters soms door de staat zodanig beschermd dat ze veranderen in militaire forten. Hoe groter de verwevenheid tussen staat en sangha, hoe groter de kans dat monniken meevechten of op zijn minst de soldaten zegenen.

De zuivere leer

Je kunt dit probleem wegredeneren door te zeggen dat boeddhisten die dit doen geen echte boeddhisten zijn. Dat doet Brian Victoria in zijn bijdrage in Buddhist Warfare, en sommige geleerden zijn dat in hun bijdragen met hem eens. Maar over het algemeen is de teneur van dit boek een andere: het is historisch niet gerechtvaardigd om een ‘echt’ of ideaal boeddhisme te construeren.

Al vanaf de tijd van de Boeddha (ca. 490-410 v.Chr.) bestaat er ambiguïteit in boeddhistische geschriften en praktijken over het gebruik van geweld tegen personen – fysiek, symbolisch of door feitelijk sociaal gedrag (dus meer dan alleen oorlogvoering). Het voorschrift voor de boeddhist is weliswaar overduidelijk: geen levende wezens doden noch verwonden. Maar er bestaan soetra’s, zoals de Satyakaparivarta Soetra en de Suvarnaprabasha (Gouden Licht) Soetra, die staatsgeweld tot op zekere hoogte legitimeren.

De koning wordt in de teksten gebonden aan hoge ethische normen, en daarom wordt vooral de Gouden Licht Soetra vaak geprezen. Maar in dezelfde soetra staat dat de koning – als het nodig is – wel degelijk geweld mag gebruiken. Hij moet bedreigingen van de sociale orde kunnen bestrijden. Oorlog voeren, doden en zelfs marteling zijn toegestaan, mits uit compassie. Wetsovertreders moeten worden gestraft naar de zwaarte van hun overtreding, desnoods met de dood.

In historische geschriften worden allerlei redenen genoemd waarom doden met compassie onder voorwaarden geoorloofd is. Als de intentie en de geesteshouding maar goed zijn, zou de daad zelf niet meer tellen. Kun je eigenlijk wel doden als alles en iedereen één is? In het Mahayana-boeddhisme bestaat de leer van de Twee Waarheden: in absolute zin doden wij niet, maar in dit relatieve samsara, het aardse bestaan, kun je soms niet anders.

Naast redeneringen ter rechtvaardiging van geweld tegen andere mensen is er de gewelddadige mythologische symboliek. Zo staat de bodhisattva Vajrapani symbool voor de gewelddadige onderwerping en bekering van Mahesvara, een niet-boeddhistische godheid.

Barak op Thais tempelterrein

De leer is dus niet altijd zo zuiver. En de praktijk is vaak moeilijker dan de leer. Het boeddhisme kent, net als andere religies, een enorme diversiteit aan beginselen, praktijken en volgelingen. Boeddhisten belijden overal de Vier Edele Waarheden, maar hun stromingen en scholen interpreteren die op zeer uiteenlopende wijzen.

Er is geen door iedereen onderschreven canon. Ook als het over boeddhisme en geweld gaat, hebben we te maken met het gedrag van een grote verscheidenheid aan personen die zich boeddhist noemen of lid zijn van zeer diverse boeddhistische organisaties. En ze zijn ook staatsburgers.

Boeddhisme en staatsmacht

Tijdens het leven van de Boeddha moest de sangha zich al verstaan met heersers van kasten, koningen en generaals. Boeddhistische tradities ontwikkelden zich niet in een vacuüm, maar binnen een van meet af aan gepolitiseerde omgeving. De Boeddha zelf werd geboren in de kaste van krijgslieden en kende het politieke systeem waarbinnen zijn sangha moest functioneren. Zijn monniken gedroegen zich aanvankelijk binnen het grondgebied van de heersers in zijn regio als een soort onschendbare buitenlandse diplomaten.

Maar niets voor niets: de sangha moest balanceren tussen gehoorzaamheid aan de eigen voorschriften en gehoorzaamheid aan de wetten van de heersers. De relatie met de staatsmacht moest goed gehouden worden, ook om financiële redenen. Dat gaf morele spanningen over het gebruik van geweld en op den duur ontsporingen. Volgens Jenkins, Maher en Xue Yu in Buddhist Warfare komt de leer van het ‘doden met compassie’ uit deze spanning voort. Het aanvankelijke verbod op het wijden van soldaten tot monniken kon historisch niet altijd worden volgehouden.

Zegening militairen in Sri Lanka

Staten hebben zo hun behoeften, zeker naarmate ze groter, centraler en machtiger worden. Staatssteun aan de sangha, met kloosters als staatsvrije sfeer, vereiste steun van de sangha aan de staat. Het tot op zekere hoogte legitimeren van het gebruik van geweld was daarvan een voorbeeld. De sangha had weinig invloed, dus dan maar proberen om de verschrikkingen van oorlogen binnen redelijke grenzen te houden. Deze opvatting valt ook te lezen in preken van monniken in Sri Lanka voor soldaten in de recente oorlog tegen de Tamils.

In dit precaire evenwicht tussen staat en sangha gingen de boeddhistische tradities geregeld over de schreef door de Dharma te verwarren met staatsbelang, nationalisme en patriottisme. Voorbeelden te over in Buddhist Warfare, van de Mongolen en de vijfde Dalai Lama in de 17e eeuw tot de ‘soldaten-zen’ in het Japan van de 20e eeuw, het Chinese boeddhistische nationalisme tijdens de Koreaanse oorlog in het midden van de vorige eeuw en de huidige conflicten tussen boeddhisten en moslims in Thailand. En Birma, kunnen we sinds 2012 aanvullen.

Het gaat niet alleen om morele keuzen van individuen. Boeddhistische tradities opereren nu eenmaal in een politiek krachtenveld. Het is belangrijk deze omstandigheden te begrijpen.

Wat de Boeddha onderwees

Velen menen dat boeddhisten ook pacifisten behoren te zijn, waarbij pacifisme wordt opgevat als een levenshouding die elke vorm van geweld verwerpt, om welke reden dat geweld ook toegepast wordt. Paul Fleischman, vipassanaleraar in de traditie van S.N. Goenka, is het hier niet mee eens. In een beschouwing onder de titel The Buddha Taught Nonviolence, Not Pacifism analyseert hij wat de Boeddha hierover onderwees.

Volgens Fleischman zijn er fundamentele verschillen tussen de geweldloosheid die de Boeddha predikte en het pacifisme. De Boeddha onderwees geen sociale of politieke filosofie, maar een individuele levensweg. Geweldloosheid, zo min mogelijk schade berokkenen, is geen geloofsregel, maar een praktische noodzaak als je de Weg wilt gaan. De Boeddha stimuleerde eenieder op pad te gaan, en hij erkende daarbij verschillende niveaus van persoonlijke ontwikkeling, uiteenlopende sociale rollen en verplichtingen, verantwoordelijkheden en dwingende omstandigheden. Kortom, hij onderwees iedereen al naar gelang zijn karma.

Met koningen en generaals heeft hij – soms zelfs hartelijke – relaties, maar hij vermeed politieke betrokkenheid. Hij veroordeelde hen niet, noch adviseerde hij deze machthebbers om hun politiek te veranderen of hun posities op te geven. Wel moedigde hij hen aan om hun werk te doen met een zuivere geest en een pad te gaan van compassie en harmonie.

Soldaten vroeg hij naar hun motivatie. Kun je het doden baseren op liefde voor wie je beschermt in plaats van op haat voor wie je bestrijdt? Geweldloosheid is een levenslange persoonlijke opdracht. Je moet anderen niet veroordelen, maar juist hun geweldloze potentieel zien. Geweldloosheid is niet hetzelfde als passiviteit. Soms zijn harde acties nodig om kwaad te beteugelen. Het gaat om de intenties die erachter zitten.

De Pali Canon beschrijft de Boeddha als een wandelaar op de Middenweg tussen directe betrokkenheid bij specifieke politieke (gewelds-)kwesties – maar zover liet hij het zelf nooit komen – en tot medeplichtigheid leidende aanvaarding van onrechtvaardigheid. Ook dat probeerde hij te vermijden.

Het geweld in ons

Het is verleidelijk om een ideaal, moreel hoogstaand boeddhisme te construeren en de werkelijkheid daartegen af te zetten. Maar waarom boeddhistische soldaten veroordelen?

Op de laatste bladzijde van Buddhist Warfare zegt de Japan-deskundige Bernard Faure: ‘Het is hoog tijd ons de vraag te stellen of boeddhist zijn niet juist een confrontatie vereist met het geweld dat steeds dreigend en kernachtig aanwezig is in de werkelijkheid (en in ieder individu), in plaats van het probleem te omzeilen door hoog van de metafysische en morele toren te blazen.’

Een mooie conclusie, lijkt me zo.

Dit artikel werd al eerder geplaatst in het Boeddhistisch Dagblad, op 17 april 2013. Jelle Seidel is vorig jaar overleden.

Jerryson, M.K., Juergensmayer, M. (eds.) Buddhist Warfare. New York: Oxford University Press, 2010. Met:
Michael Jerryson: Introduction;
Paul Demiéville: Buddhism and War
Stephen Jenkins: Making Merit through Warfare According to the Arya-Bodhisattva-gocara-upayavisaya-vikurvana-nirdesa Sutra;
Derek F. Maher: Sacralized Warfare: the Fifth Dalai Lama and the Discourse of Religious Violence
Vesna A. Wallace: Legalized Violence: Punitive Measures of Buddhist Khans in Mongolia;
Brian Daizen Victoria: A Buddhological Critique of ‘Soldier-Zen’ in Wartime Japan;
Xue Yu: Buddhists in China during the Korean War (1951-1953);
Daniel W. Kent: Onward Buddhist Soldiers: Preaching to the SriLankan Army;
Michael Jerryson: Militarizing Buddhism: Violence in Southern Thailand;
Bernard Faure: Afterthoughts.
Schliff, H.M., ‘A Review of Buddhist Warfare’
Fleischman, P. The Buddha Taught Nonviolence, Not Pacifism. Samenvatting – Gratis E book



Deugdzaam te zijn betekent niet simpelweg gele gewaden te dragen ; het betekent de rijping van karma te vrezen.

Onze daden bepalen ons , net zoveel als wij onze daden bepalen.
George Eliot

Vuur kan koud worden , de wind kan gevangen worden door een touw , de zon en maan kunnen naar beneden vallen , maar de consequentie van karma is onfeilbaar.
Je Gampopa

Een kwade daad klontert niet plotseling als melk , maar achtervolgt de dwaas als een smeulend vuur.


Groene Tara

Karma of hoe we ons lot in eigen hand hebben


Karma of hoe we ons lot in eigen hand hebben                          

Alles wat we waarnemen is afhankelijk van ons karma
Het is een resultaat van ons karma
We kunnen de verschijnselen positief en negatief waarnemen
Verschijnselen komen voort uit de geest en mentale omstandigheden
De geest kan getraind worden om steeds positiever waar te nemen.
Geluk en lijden zijn afhankelijk van onze geest.

1 Karma is definitief. Positief karma veroorzaakt positief resultaat    (geluk)
negatief karma veroorzaakt negatief resultaat (lijden)
geluk kan niet voortkomen uit negatief karma
lijden kan niet voortkomen uit positief karma

2 Karma vermenigvuldigt zich
Tenzij negatief karma gezuiverd wordt zal het zich in het kwadraat
Positief karma vermenigvuldigt zich ook in het kwadraat

3 Een karmisch gevolg treedt alleen op na een oorzaak
We kunnen niet de gevolgen ondergaan van karma wat we niet
Veroorzaakt hebben

4 Het verloop van karma is niet te veranderen.Het karma is pas voorbij als
we het gevolg hebben beleefd. Karma verdwijnt niet zo maar.Vroeg of laat
zullen we gevolgen ondergaan.

Karma is vooral een gedachtenpatroon waardoor we een gewoonte vormen ten opzichte van de dingen. De gedachtepatronen worden gewoontes in onze geest en die gewoontes worden karma genoemd.

De drie soorten gevolgen van karma.

1 Het volledig rijpe gevolg
Als gevolg van ondeugdzame handelingen worden we geboren in lagere rijken
En als gevolg van deugdzame handelingen worden we geboren in hogere rijken

2 Het gevolg identiek met de oorzaak
Als gevolg van ondeugdzame handelingen zoals doden ,krijgen we een kort leven
En als gevolg van van de gewoonte om te doden in vorige levens krijgen we de zelfde
neiging tot de zelfde negatieve daden en genieten er ook van.
3 Het gevolg met betrekking tot de omgeving
Dit heeft te maken met de uiterlijke omstandigheden. Dus bijvoorbeeld de gewoonte om te
doden leidt tot geboorte in onaangename plaatsen.

De vier methoden om negatief karma te zuiveren
Oorzaak en gevolg zijn twee heel verschillende dingen. We moeten de oorzaken wegnemen om de    gevolgen niet meer te hoeven ervaren.Dit kan door zuivering van negatief karma.
Dit gebeurt door toepassing van de Vier Krachten :

1 De kracht van spijt
Je moet oprecht spijt hebben van je negatieve daad

2 De kracht van beslissing
Je moet je negatieve daden niet meer willen herhalen

3 De kracht van tegengif
Dit zijn de deugdzame handelingen om karma te zuiveren , zoals het leven van anderen beschermen,
zieken helpen , liefdadigheid , schenkingen doen, meditaties verrichten, de verlichtingsgeest
beoefenen en andere goede daden.

4 De kracht van ondersteuning
Dit is in het boeddhisme het nemen van Toevlucht tot de Drie Juwelen en de motivatie van bodhicitta
of wel de verlichtingsgeest van het altruïsme.

Alleen deze vier krachten samen kunnen negatief karma zuiveren.

Positief karma voor alle levende wezens

Negatief karma is schadelijk voor ons. Dit is een belangrijk inzicht. Naast spijt betonen is het van het grootste belang dat we onze geest disciplineren.
Daarom hangt alles af van onze motivatie.
Het belangrijkste is de motivatie te ontwikkelen van een altruïstische instelling . Alle heilzame daden moeten onstaan uit de motivatie om goed te doen voor alle levende wezens.
We mediteren op de liefdevolle vriendelijkheid voor alle wezen of dat alle wezens vrij zijn van lijden.
We kunnen dan net zo veel verdienste vergaren als er wezens zijn. En er zijn ontelbare wezens dus is er ontelbare verdienste te vergaren.
Wie alleen verdienste voor zich zelf vergaart zorgt er voor dat de verdienste zich niet vermenigvuldigt.


Leeg aan leegte


Onwetendheid is de schepper van het universum.
Alle wezens en dingen hebben geen oorsprong.
De intrinsieke realiteit is leeg.
We vinden de leegte alleen door de onmogelijkheid te zien van het
vinden van de niet-leegte. Een negatie van realisatie.
Ga nooit zoeken naar de leegte , want je zult die nooit vinden.


De leegte van de leegte.